Een converteerbare obligatie kan een aandeel worden

Wat verandert er als je converteert?

Zolang je een gewone obligatie houdt, ben je schuldeiser. Na omzetting in aandelen ben je aandeelhouder. Je aanspraak op aflossing van de omgezette hoofdsom verdwijnt; je bezit daarvoor aandelen waarvan de waarde kan stijgen of dalen. Je krijgt niet én de aandelen én die hoofdsom terug.

Ook de inkomsten veranderen. De coupon van de omgezette lening stopt volgens de toepasselijke voorwaarden. Een aandeel kan dividend opleveren, maar dat is geen voortzetting van dezelfde renteafspraak. Je stemrecht, eventuele dividendgerechtigdheid en risico volgen dan uit de aandelen die je ontvangt.

De precieze overgang is belangrijk. Niet ieder product met ‘convertible’ in de naam laat jou vrij beslissen. Soms kan de uitgever omzetting initiëren of geldt een verplichte conversie. Lees daarom eerst wie de keuze heeft, wanneer die kan worden gemaakt en wat je vervolgens ontvangt.

Conversieverhouding en conversieprijs berekenen

We gebruiken een fictieve lening van €2.000 nominaal die zonder bijbetaling in 40 gewone aandelen mag worden omgezet. De conversieverhouding is 40 aandelen per obligatie. De contractuele conversieprijs is €2.000 / 40 = €50 per aandeel. Dit voorbeeld veronderstelt fysieke levering van aandelen en een vaste verhouding.

Dit is een vergelijking van bedragen op één moment, geen volledige beleggingsbeslissing. Voor een keuze vóór de einddatum tellen bijvoorbeeld resterende coupons, de marktprijs van de convertible en de resterende waarde van het keuzerecht mee. Een aandelenkoers boven de conversieprijs betekent daarom niet automatisch dat direct converteren de beste uitkomst geeft.

De aflossingsvergelijking veronderstelt bovendien dat de onderneming €2.000 werkelijk kan betalen. Als het aandeel naar €30 daalt door ernstige financiële problemen, kan de obligatie óók veel minder dan €2.000 waard zijn. De conversietabel is geen kapitaalgarantie.

De prijs die jij betaalt kan boven de nominale waarde liggen

Je koopt de fictieve convertible misschien niet voor €2.000, maar voor €2.400. De contractuele conversieprijs blijft bij ongewijzigde voorwaarden €50. Jouw aankoopprijs gedeeld door 40 aandelen is echter €60. Dat is een andere grootheid: het bedrag dat je via jouw aankoop per te verkrijgen aandeel hebt betaald, vóór couponinkomsten en kosten.

Staat het aandeel op €55, dan zijn de aandelen bij conversie €2.200 waard. Dat is meer dan de nominale hoofdsom, maar minder dan jouw aankoopprijs van €2.400. ‘Boven de conversieprijs’ en ‘winst op mijn belegging’ zijn dus verschillende uitspraken.

Het verschil tussen de beursprijs van de convertible en de directe conversiewaarde wordt vaak als conversiepremie besproken. Bij een obligatieprijs van €2.400 en een conversiewaarde van €2.200 bedraagt die premie €200, ongeveer 9,1% van de conversiewaarde. Controleer altijd welke noemer een aanbieder gebruikt.

Waarom zou iemand die premie betalen? Zolang het keuzerecht blijft bestaan, kan de belegger onder de voorwaarden nog profiteren van een toekomstige aandelenstijging terwijl de leningstructuur behouden blijft. De waarde daarvan hangt mede van resterende tijd, aandelenbewegingen en de financiële gezondheid van de uitgever af. Een premie is geen gratis opwaarts potentieel.

Waarom accepteert een belegger soms een lagere coupon?

Bij vergelijkbare gewone leningen moet het rendement volledig uit de leningkasstromen en aankoopprijs komen. Een convertible bevat daarnaast het conversierecht. Daardoor kan een uitgever vaak een lagere coupon bieden dan op een verder vergelijkbare niet-converteerbare lening. Dat voordeel is voor het bedrijf een financieringsafweging.

Voor de belegger ontstaat een ruil. Blijft de aandelenkoers jarenlang laag terwijl de onderneming netjes betaalt, dan kan het conversierecht ongebruikt aflopen. Je hebt dan mogelijk minder coupon ontvangen dan bij een vergelijkbare gewone lening. De waarde van het recht was bij aankoop niet gegarandeerd.

Daarom is het weinig zinvol alleen te vragen of convertibles ‘meer rendement’ geven dan aandelen of obligaties. Eerst moet je de aankoopprijs, coupon, conversievoorwaarden en mogelijke uitkomsten op dezelfde basis zetten.

De voorwaarden kunnen je rekenvoorbeeld veranderen

Een vervroegde aflossingsmogelijkheid kan het tijdvenster voor je keuze verkorten. Je moet dan mogelijk beslissen tussen de aangeboden aflossing en conversie, terwijl je zonder die bepaling langer had willen wachten. Let op kennisgevingstermijnen en de procedure bij de bank of broker.

Bij sommige financieringen is de conversieverhouding niet vast, maar afhankelijk van een toekomstige marktprijs. Dat kan leiden tot veel nieuwe aandelen als de koers daalt. De SEC beschrijft het risico van zulke marktprijsafhankelijke constructies. Verwar ze niet met ons vaste voorbeeld van 40 aandelen.

De twee risico’s kunnen tegelijk tegenvallen

Een convertible heeft blootstelling aan de financiële gezondheid van de uitgever én aan het aandeel. Dat zijn geen onafhankelijke beschermlagen. Slechtere bedrijfsvooruitzichten kunnen de aandelenkoers drukken en tegelijkertijd de terugbetaling onzekerder maken. Dan verliezen zowel het conversierecht als het leningdeel waarde.

Ook renteveranderingen en beperkte verhandelbaarheid kunnen meespelen. Je kunt op papier een berekende waarde zien, maar voor een werkelijke verkoop een koper nodig hebben die die prijs wil betalen. Een kleine handelsomvang of ruime bied-laatspread maakt uitstappen duurder.

Een fonds spreidt over verschillende convertibles, maar neemt de productcomplexiteit niet weg. Controleer welke uitgevers, sectoren en valuta het fonds bevat en of het ook verplichte convertibles of andere structuren mag aanhouden. Het fondsbeleid bepaalt de werkelijke blootstelling, niet alleen het woord ‘convertible’ in de naam.

Wat betekent conversie voor bestaande aandeelhouders?

Bij levering van nieuw uitgegeven aandelen stijgt het aantal uitstaande aandelen. Stel fictief dat een onderneming 1 miljoen aandelen heeft en 100.000 nieuwe aandelen voor conversie uitgeeft. Een belegger met 10.000 aandelen had 1% van het totaal en heeft daarna ongeveer 0,91%. Zijn aantal aandelen is hetzelfde, maar zijn procentuele belang daalt.

Daar staat tegenover dat de bijbehorende schuld wordt omgezet. Het is dus onvolledig om alleen de nieuwe aandelen als nadeel te tellen en de veranderde financiering te negeren. Voor de analyse per aandeel moet je beide kanten bekijken: het extra aantal aandelen en wat er gebeurt met schuld en rentelasten.

Niet elke afwikkeling verloopt via nieuwe aandelen. Controleer de daadwerkelijke voorwaarden en de toelichting op potentiële verwatering in het jaarverslag. Een theoretische maximaal mogelijke conversie hoeft niet gelijk te zijn aan wat uiteindelijk gebeurt.

Veelgestelde vragen

Is een converteerbare obligatie hetzelfde als een reverse convertible?

Nee. Een reverse convertible is een ander type gestructureerd product. De naam alleen vertelt onvoldoende over wie de keuze heeft en welk verlies je kunt dragen. Vergelijk de uitbetalingsformule, niet het gedeelde woord.

Moet ik converteren zodra het aandeel boven de conversieprijs staat?

Nee. Vergelijk ook de verkoopprijs van de obligatie, resterende coupons, resterende looptijd en eventuele callvoorwaarden. Vervroegde conversie kan waarde van het resterende recht opgeven.

Ben ik mijn geld kwijt als ik niet converteer?

Bij een gewone lening met vrijwillige conversie en reguliere aflossing houd je in beginsel de contractuele leningrechten. Betaling hangt wel af van de uitgever. Bij verplichte omzetting of bijzondere triggers kan het anders werken.